Jak wyczyścić okap? Skuteczne domowe sposoby

Masz wrażenie, że Twój okap już dawno przestał błyszczeć i tylko zbiera tłuszcz? Chcesz umyć go szybko, domowymi sposobami, bez drogich detergentów? Zobacz, jak krok po kroku wyczyścić okap tak, by znów dobrze działał i ładnie wyglądał.

Dlaczego czyszczenie okapu jest tak ważne?

Okap kuchenny pracuje przy każdym smażeniu, duszeniu czy gotowaniu. Zaciąga parę wodną, cząstki tłuszczu i zapachy, a wszystko to osadza się na jego obudowie oraz filtrach. Jeśli go nie myjesz, warstwa brudu gęstnieje i zaczyna przypominać lepką powłokę, do której przykleja się kurz.

Po kilku miesiącach zaniedbań okap przestaje dobrze ciągnąć, a powietrze w kuchni jest ciężkie. Zaczynają śmierdzieć szafki, fugi nad płytą i zasłony w sąsiednim pokoju. Brudny okap psuje też wygląd kuchni, szczególnie gdy jest wykonany ze stali nierdzewnej i każdy ślad widać jak na dłoni.

Brudny okap a jakość powietrza

Warstwa tłuszczu i kurzu na filtrach działa jak mokry koc. Silnik musi pracować ciężej, a mimo to para wodna i zapachy nadal rozchodzą się po mieszkaniu. W otwartej kuchni połączonej z salonem staje się to szczególnie uciążliwe, bo aromaty smażenia wnikają w tkaniny i tapicerkę.

Gdy filtry są zatkane, w okapie mogą gromadzić się także drobiny jedzenia. Z czasem zaczynają nieprzyjemnie pachnieć, a w wilgotnych miejscach pojawia się ryzyko rozwoju pleśni. Regularne czyszczenie okapu kuchennego to prosty sposób na świeższe powietrze i mniejszy bałagan w całym mieszkaniu.

Jak często myć okap?

Jeśli gotujesz prawie codziennie, obudowę i kratkę warto przetrzeć przynajmniej raz w tygodniu. Wystarczy wtedy delikatny środek, na przykład woda z płynem do naczyń, bo brud nie zdąży mocno zaschnąć. Przy rzadkim gotowaniu możesz robić to co dwa lub trzy tygodnie.

Gruntowne mycie filtrów dobrze zaplanować raz na miesiąc lub dwa miesiące. Filtry węglowe wymagają wymiany co 3–6 miesięcy, za to filtry aluminiowe wystarczy myć. Stała częstotliwość bardzo ułatwia całą pracę, bo nie dopuszczasz do powstania grubej, twardej warstwy tłuszczu.

Regularne czyszczenie okapu zwiększa jego wydajność, zmniejsza hałas pracy i ogranicza rozchodzenie się tłustej pary po kuchni.

Jak przygotować okap do czyszczenia?

Zanim zaczniesz szorować, zrób dwie rzeczy. Najpierw odłącz okap kuchenny od prądu, wyciągając wtyczkę z gniazdka albo wyłączając bezpiecznik. Potem przygotuj wszystko, co będzie Ci potrzebne, żeby nie biegać w trakcie po domu z tłustą gąbką w ręce.

Przyda się kilka prostych akcesoriów, które większość osób ma w kuchni lub łazience:

• gąbka do naczyń z miękką i szorstką stroną,
• ściereczka z mikrofibry do wycierania i polerowania,
• ręczniki papierowe do zbierania resztek tłuszczu,
• miska lub głębokie naczynie na roztwory czyszczące.

Bezpieczeństwo przed rozpoczęciem pracy

Odłączenie okapu od prądu to nie formalność. Wnętrze urządzenia bywa mokre, a dotykasz metalowych elementów, więc lepiej wyeliminować ryzyko porażenia. Silnik okapu po wyłączeniu może być jeszcze ciepły, dlatego dobrze dać mu kilka minut, by ostygł.

Jeśli okap wisi wysoko, ustaw stabilne krzesło albo użyj drabinki domowej. W trakcie pracy ręce często są śliskie od tłuszczu i środków czyszczących. Dobre podparcie zmniejsza ryzyko upadku, szczególnie w ciasnej, małej kuchni.

Demontaż kratki i filtrów

Większość okapów ma kratkę mocowaną na sprytne klipsy. Wystarczy nacisnąć dwa zatrzaski, by cały panel zszedł w dół. Za kratką zobaczysz filtr metalowy lub system kilku cienkich paneli. W modelach Amica, na przykład OMC5651B HC, filtry aluminiowe wyjmuje się jednym ruchem.

Filtry połóż na blacie lub w zlewie. Wnętrze okapu możesz od razu lekko przetrzeć wilgotną ściereczką z dodatkiem płynu do naczyń. Usuniesz wstępnie najgrubszą warstwę brudu, a właściwe mycie, na przykład za pomocą wody z octem lub sody oczyszczonej, pójdzie dużo szybciej.

Jak wyczyścić okap domowymi sposobami?

Domowe środki świetnie radzą sobie z tłuszczem na okapie. Mają jeszcze jedną zaletę. Są tanie, bezpieczne dla większości powierzchni i zwykle już stoją w Twojej kuchennej szafce.

W zależności od rodzaju zabrudzeń możesz sięgnąć po ocet, oliwę z oliwek, sodę oczyszczoną albo zwykły płyn do naczyń. Warto mieć pod ręką przynajmniej dwa z tych produktów. Każdy działa trochę inaczej i przydaje się na innym etapie sprzątania.

Woda z octem

Woda z octem to klasyka przy odtłuszczaniu. Roztwór w proporcji 1:1 świetnie rozpuszcza zaschnięty tłuszcz i przy okazji odświeża powierzchnie metalowe. Wystarczy przelać go do butelki ze spryskiwaczem i obficie nanieść na kratkę oraz obudowę.

Po kilku minutach tłuszcz zaczyna mięknąć, a Ty możesz go zetrzeć szorstką stroną gąbki. Na koniec warto przetrzeć wszystko czystą, mokrą ściereczką, a potem ręcznikiem papierowym. Ten sposób dobrze sprawdza się przy okapach stalowych, nawet w białym kolorze, bo ocet pomaga też w usunięciu lekkich przebarwień.

• Roztwór przygotuj zawsze w szklanym lub plastikowym naczyniu,
• spryskuj okap od dołu, żeby płyn nie spływał po ścianie,
• nie używaj octu na powierzchniach lakierowanych na wysoki połysk,
• wietrz kuchnię, bo zapach octu jest intensywny.

Oliwa z oliwek i inne oleje

Brzmi dziwnie, ale tłuszcz najlepiej rozpuszcza tłuszcz. Cienka warstwa oliwy z oliwek lub oleju rzepakowego nałożona na kratkę potrafi zdziałać cuda. Szczególnie gdy brud nie jest jeszcze ekstremalnie gruby. Olej wnika w zaschnięte resztki i ułatwia ich starcie.

Nałóż olej gąbką na kratkę, przyłóż ściereczkę z mikrofibry zmoczoną w bardzo ciepłej wodzie i odczekaj kilka minut. Potem zdejmij ściereczkę i wyczyść kratkę ostrą stroną gąbki. Na końcu zbierz nadmiar oliwy ręcznikiem papierowym i wypoleruj kratkę. Na stali nierdzewnej pozostaw minimalną ilość oleju, a okap będzie się ładnie błyszczał.

Soda oczyszczona

Soda oczyszczona przydaje się wtedy, gdy na powierzchni widać już ciemne, twarde plamy. Działa jak łagodny peeling. Z sody i odrobiny wody przygotuj gęstą papkę. Możesz dodać kilka kropel soku z cytryny, co wzmacnia działanie mieszanki.

Nałóż papkę na zabrudzone miejsca, odczekaj kilka minut i delikatnie pocieraj gąbką. Zanim soda zaschnie, spłucz ją ciepłą wodą. Ten sposób sprawdza się także przy myciu filtrów i kratki zanurzonej w gorącej wodzie z dodatkiem 2–3 torebek sody. Po kąpieli w takim roztworze większość brudu schodzi po krótkim przetarciu gąbką.

Płyn do mycia naczyń

Zwykły płyn do naczyń jest idealny do bieżącego mycia. Radzi sobie z cienką warstwą tłuszczu, która zdążyła osadzić się na powierzchni w ciągu tygodnia. Wlej trochę płynu do miski z ciepłą wodą i zanurz w niej gąbkę lub miękką ściereczkę.

Tak przygotowany roztwór stosuj na mniej zabrudzone fragmenty obudowy, piloty sterujące i przyciski. W wielu modelach, w tym okapach Amica, delikatne elementy sterowania nie lubią agresywnych środków. Płyn do naczyń jest dla nich bezpieczny, a przy regularnym użyciu nie będziesz potrzebować mocniejszych specyfików.

Połączenie wody z octem do cięższych zabrudzeń i delikatnego płynu do naczyń na co dzień to często najlepszy zestaw dla całego okapu.

Jak dbać o filtry i środek okapu?

Od czystości filtrów zależy realna wydajność urządzenia. Zewnętrzny połysk ma znaczenie estetyczne, ale to właśnie filtr zatrzymuje cząsteczki tłuszczu i drobiny jedzenia. W okapach, takich jak Amica OKC6651S HC czy OKC4441BO, filtry są łatwo dostępne, więc ich mycie nie zajmuje wiele czasu.

Wnętrze okapu też wymaga uwagi. Tłuszcz, który ominął filtr, osiada na ścianach komory i przy silniku. Z czasem może utrudniać pracę urządzenia i zwiększać hałas. Warto raz na kilka tygodni poświęcić kilka minut, by przetrzeć te miejsca wilgotną ściereczką z łagodnym detergentem.

Filtry aluminiowe

Filtry aluminiowe są wielorazowe. Ich zadaniem jest zatrzymywanie tłustych cząsteczek i ochrona przewodu wentylacyjnego. Gdy są zaniedbane, powietrze zamiast swobodnie przechodzić, musi się przeciskać przez grubą warstwę brudu. To zwiększa obciążenie silnika.

Filtr aluminiowy możesz myć ręcznie albo włożyć do zmywarki. Jeśli wybierasz zmywarkę, użyj delikatnego programu i połóż filtr w górnym koszu. Ręczne mycie w gorącej wodzie z płynem do naczyń lub roztworem sody daje podobny efekt. Po umyciu filtr trzeba dokładnie wysuszyć przed ponownym montażem.

Filtry węglowe

Filtry węglowe działają zupełnie inaczej. Nie zbierają tłuszczu, ale neutralizują zapachy. Stosuje się je w trybie pochłaniacza, gdy okap nie ma podłączenia do komina wentylacyjnego. W przeciwieństwie do aluminiowych, tych filtrów nie należy myć ani regenerować.

Wkłady węglowe trzeba po prostu co jakiś czas wymienić. Częstotliwość zależy od intensywności gotowania, zwykle jest to od trzech do sześciu miesięcy. W nowoczesnych modelach Amica informacje o rodzaju filtra znajdziesz w instrukcji, a wymiana ogranicza się do odpięcia zużytego modułu i wpięcia nowego.

Czyszczenie wnętrza okapu

Środek okapu myj dopiero po wyjęciu filtrów. Najbezpieczniejsza będzie ciepła woda z niewielką ilością płynu do naczyń. Użyj miękkiej ściereczki, bo w komorze bywają delikatne elementy plastiku oraz instalacja elektryczna. W miejscach szczególnie zatłuszczonych możesz zastosować słabszy roztwór wody z octem.

Nie używaj bardzo mokrej gąbki. Lepiej kilka razy przetrzeć lekko wilgotną szmatką niż pozwolić, by woda wlała się do środka silnika. Po czyszczeniu zostaw otwarty okap na kilkanaście minut, by wnętrze porządnie wyschło. Dopiero potem zamontuj filtry.

Tryb wyciągu i pochłaniacza

W trybie wyciągu powietrze trafia do kanału wentylacyjnego. Tu filtr aluminiowy ma szczególne znaczenie, bo chroni przewód przed oblepieniem tłuszczem. W modelach Amica, na przykład OKC6651S HC, wystarczy regularnie myć ten filtr, aby system działał sprawnie.

W trybie pochłaniacza, jak w okapie OKC4441BO, powietrze krąży w obrębie kuchni. Przechodzi przez filtr aluminiowy, a później przez filtr węglowy. Tu liczy się zarówno mycie filtrów metalowych, jak i regularna wymiana wkładów węglowych, bo zużyty wkład przestaje pochłaniać zapachy i okap tylko przemieszcza powietrze.

Technologia HoodConnect w wybranych okapach Amica automatycznie dopasowuje moc do intensywności gotowania, co zmniejsza ilość tłuszczu osadzającego się wewnątrz urządzenia.

Jak sprawić, by okap mniej się brudził?

Najłatwiej czyści się sprzęty, które brudzą się wolniej. W przypadku okapu możesz naprawdę dużo zdziałać drobnymi nawykami podczas gotowania. Część z nich skraca też czas przygotowania posiłków, więc zyskujesz podwójnie.

W codziennej kuchni dobrze jest wprowadzić kilka prostych zasad, które mocno ograniczają ilość pary i tłuszczu docierającego do okapu:

• używaj pokrywek podczas gotowania, żeby para nie unosiła się swobodnie,
• przy smażeniu ustaw patelnię możliwie blisko środka płyty, tuż pod okapem,
• rozważ płytę indukcyjną, która wytwarza mniej oparów niż kuchenka gazowa,
• przy wyborze sprzętu zwróć uwagę na okap do zabudowy, który ma mniejszą odsłoniętą powierzchnię,
• jeśli dopiero kupujesz okap, ciemniejszy kolor lepiej maskuje ślady tłuszczu.

Dobrym nawykiem jest też krótkie wycieranie obudowy raz w tygodniu. Wystarczy miękka ściereczka i odrobina płynu do naczyń. Taka szybka akcja zajmuje kilka minut, a pozwala utrzymać sprzęt w czystości bez długiego szorowania i moczenia filtrów.